- 1. Banany, niegdyś tropikalny owoc pochodzący z Azji Południowo-Wschodniej, przekształciły się w globalny podstawowy owoc na przestrzeni wieków ze względu na zbieg czynników, w tym ich wartość odżywczą, wszechstronność i ewolucję praktyk rolniczych. Ich podróż rozpoczęła się od wczesnej uprawy dzikich bananów, które były selektywnie hodowane ze względu na ich rozmiar i słodycz, co doprowadziło do powstania banana Cavendish, który ostatecznie zdominował rynek międzynarodowy. Założenie plantacji kolonialnych na Karaibach i w Ameryce Łacińskiej w XIX wieku ułatwiło masową produkcję i dystrybucję, zwłaszcza do Ameryki Północnej i Europy, gdzie owoce stały się popularne ze względu na wygodę i przenośność. Pojawienie się chłodnictwa i ulepszonych metod transportu jeszcze bardziej ugruntowało status bananów jako owoców całorocznych, umożliwiając globalny handel i dostęp do konsumentów z dala od ich tropikalnego pochodzenia. Wraz ze wzrostem świadomości społecznej na temat ich korzyści zdrowotnych - wysokiej zawartości potasu, niskiej liczby kalorii i szybkiego zastrzyku energii - banany wyrzeźbiły niszę w dietach na całym świecie. Co więcej, banan stał się podstawą śniadania, przekąską i składnikiem różnych kuchni, co przyczyniło się do jego integracji z codziennym życiem. Jednak ten globalny sukces nie jest pozbawiony wyzwań; nadmierne poleganie na jednym typie - głównie Cavendish - sprawiło, że łańcuch dostaw bananów jest podatny na choroby i szkodniki. Niemniej jednak banany pozostają ukochanym owocem we wszystkich kulturach, symbolizując dostępność, odżywianie i złożoną interakcję rolnictwa, ekonomii i globalizacji.
W jakim klimacie rozwijają się banany?
A) Arktyka
B) Tropikalny
C) Umiarkowany
D) Pustynia
- 2. Który kraj jest jednym z największych producentów bananów?
A) Mongolia
B) Kanada
C) Indie
D) Norwegia
- 3. Która odmiana bananów jest najczęściej eksportowana?
A) Lady Finger
B) Gros Michel
C) Cavendish
D) Red Dacca
- 4. Jaka choroba znacząco wpłynęła na produkcję bananów w latach 50. ubiegłego wieku?
A) Zaraza Fusarium
B) Więdnięcie bakteryjne
C) Zgnilizna korony
D) Choroba panamska
- 5. Na którym kontynencie po raz pierwszy zaczęto uprawiać banany?
A) Afryka
B) Azja
C) Ameryka Południowa
D) Europa
- 6. W jaki składnik odżywczy banany są szczególnie bogate?
A) Żelazo
B) Potas
C) Witamina C
D) Wapń
- 7. Który popularny deser zawiera banany jako główny składnik?
A) Pudding bananowy
B) Szewc brzoskwiniowy
C) Clafoutis wiśniowe
D) Szarlotka
- 8. Jakie wyzwania środowiskowe stoją przed uprawą bananów?
A) Wylesianie
B) Odsalanie
C) Pustynnienie
D) Przełowienie
- 9. Która firma jest znana z marki mrożonych bananów?
A) Dole
B) Nestle
C) Kraft
D) General Mills
- 10. W którym regionie znajduje się rodzime siedlisko bananowca?
A) Europa Północna
B) Ameryka Północna
C) Afryka Środkowa
D) Azja Południowo-Wschodnia
- 11. Jaka część banana jest zazwyczaj zjadana?
A) Liście
B) Korzenie
C) Kwiat
D) Owoce
- 12. Jaki jest powszechny sposób przygotowywania bananów do spożycia?
A) Wrzenie
B) Pieczenie
C) Smażenie
D) Peeling
- 13. Banany należą do jakiej rodziny roślin?
A) Arecaceae
B) Solanaceae
C) Cucurbitaceae
D) Musaceae
- 14. Ile kalorii jest w średni banan?
A) 105
B) 50
C) 200
D) 150
- 15. Który stan USA jest znany z uprawy bananów?
A) Teksas
B) Hawaje
C) Kalifornia
D) Floryda
- 16. Jaka jest powszechna choroba dotykająca bananowce?
A) Kędzierzawość liści brzoskwini
B) Mączniak prawdziwy
C) Zgnilizna korzeni
D) Fusarium więdnie
- 17. Który kraj jest znany jako główny importer bananów?
A) Kolumbia
B) Kostaryka
C) Meksyk
D) Stany Zjednoczone
- 18. Kto spopularyzował termin "republika bananowa"?
A) Mark Twain
B) O. Henry
C) F. Scott Fitzgerald
D) Ernest Hemingway
- 19. Które imperium miało kluczowe znaczenie dla rozpowszechnienia bananów w tropikach?
A) Imperium Rzymskie
B) Imperium arabskie
C) Imperium Brytyjskie
D) Imperium Osmańskie
- 20. Jaki aspekt bananów sprawia, że są one atrakcyjne na eksport?
A) Unikalny profil smakowy
B) Wysoki popyt i niskie koszty
C) Niska zawartość składników odżywczych
D) Wysokie wskaźniki psucia się
- 21. Jaka jest naukowa nazwa banana?
A) Cytrusy
B) Musa
C) Cavendish
D) Plantago
- 22. Która organizacja reguluje międzynarodowe standardy handlu bananami?
A) WHO (Światowa Organizacja Zdrowia)
B) FAO (Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa)
C) WTO (Światowa Organizacja Handlu)
D) UNICEF
- 23. Jakie jest znaczenie gospodarcze bananów na świecie?
A) Tylko uprawy sezonowe
B) Główny eksport produktów rolnych
C) Minimalny wpływ na rynek
D) Luksusowy towar
- 24. Jaki jest główny problem zdrowotny związany z produkcją bananów?
A) Zawartość cukru
B) Stosowanie pestycydów
C) Modyfikacja genetyczna
D) Sztuczny aromat
- 25. Jaki ważny czynnik wpływa na ceny bananów?
A) Rozmiar bananów
B) Nazwa odmiany
C) Kolor bananów
D) Podaż i popyt
- 26. W którym miesiącu obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Banana?
A) Kwiecień
B) Sierpień
C) Luty
D) Styczeń
- 27. Dlaczego United Fruit Company miała znaczącą władzę w Ameryce Łacińskiej?
A) Inicjatywy środowiskowe
B) Wspieranie praw pracowniczych
C) Wkład w kulturę
D) Własność ziemi i wpływy polityczne
- 28. Która odmiana banana jest uważana za banana do gotowania?
A) Burro
B) Cavendish
C) Babka
D) Lady Finger
- 29. Która kuchnia kulturowa charakteryzuje się bananami?
A) Karaiby
B) Bliski Wschód
C) Nordycki
D) Morze Śródziemne
- 30. Który kraj jest największym eksporterem bananów?
A) Ekwador
B) Kolumbia
C) Filipiny
D) Kostaryka
- 31. Banany są klasyfikowane jako jaki rodzaj owoców?
A) Drupe
B) Berry
C) Orzech
D) Pome
- 32. W której dekadzie banan Cavendish stał się dominujący na światowych rynkach?
A) 1950s
B) 1960s
C) 1930s
D) 1940s
- 33. Jaką rolę odegrały linie kolejowe w handlu bananami?
A) Ułatwiony transport
B) Podwyższone cła na import
C) Ulepszone techniki uprawy
D) Obniżone koszty produkcji
- 34. Co sprawiło, że monokultura bananów stała się problemem?
A) Erozja gleby przez korzenie
B) Zwiększone zapotrzebowanie na wodę
C) Nadmierna populacja bananowców
D) Brak różnorodności genetycznej
- 35. Która firma słynie z produktów o smaku bananowym?
A) Dole
B) Tropicana
C) Chiquita
D) Del Monte
- 36. Co jest często dodawane do bananów w celu zakonserwowania ich podczas transportu?
A) Dwutlenek węgla
B) Ozon
C) Azot
D) Gaz etylenowy
- 37. W którym roku banany stały się znaczącym produktem eksportowym?
A) Koniec XX wieku
B) Początek XX wieku
C) Koniec XIX wieku
D) Połowa XVIII wieku
|