- 1. Filozofia Wschodu obejmuje szeroki zakres tradycji filozoficznych wywodzących się z Azji, w tym między innymi hinduizm, buddyzm, konfucjanizm, taoizm i zen. Jedną z kluczowych zasad filozofii Wschodu jest koncepcja wzajemnych powiązań i harmonii z naturą. Kładzie ona nacisk na praktyki takie jak medytacja, uważność, współczucie i samoświadomość jako ścieżki do oświecenia i rozwoju duchowego. Filozofia Wschodu często koncentruje się na nietrwałości życia, koncepcji karmy i znaczeniu znalezienia wewnętrznego spokoju i równowagi w stale zmieniającym się świecie.
Kto założył filozofię taoizmu?
A) Konfucjusz B) Budda C) Lao Tzu D) Sun Tzu
- 2. Który starożytny indyjski tekst jest podstawą filozofii hinduskiej?
A) Upaniszady B) Ramajana C) Wedy D) Bhagawad Gita
- 3. Co oznacza termin "yin i yang" w chińskiej filozofii?
A) Tworzenie i niszczenie B) Dobro i zło C) Podwójne siły, które wzajemnie się uzupełniają i są ze sobą powiązane D) Porządek i chaos
- 4. Co koncepcja "samsary" reprezentuje w hinduizmie i buddyzmie?
A) Cykl narodzin, śmierci i odrodzenia B) Droga do wyzwolenia C) Wieczna dusza D) Ostateczna rzeczywistość
- 5. Jaki jest ostateczny cel buddyzmu?
A) Odrodzenie B) Oświecenie C) Nirvana D) Niebo
- 6. Kto jest uważany za założyciela buddyzmu zen w Chinach?
A) Dogen B) Bodhidharma C) Huineng D) Eihei Dogen
- 7. Jaki jest sanskrycki termin oznaczający "brak przywiązania" w filozofiach Wschodu?
A) Prajna B) Vairagya C) Moksha D) Samsara
- 8. Jaki jest termin "nietrwałość" w buddyzmie?
A) Samadhi B) Prajna C) Dukkha D) Anicca
- 9. Kim był starożytny chiński filozof znany ze swoich nauk konfucjańskich?
A) Zhuangzi B) Mencjusz C) Konfucjusz D) Xunzi
- 10. Jakie określenie używane jest do odniesienia się do starożytnych tradycji filozoficznych subkontynentu indyjskiego?
A) Synteza hinduistyczna B) Synteza brahmiczna C) Nauki wedyjskie D) Sanskrit: dárśana
- 11. Jak tradycyjnie nazywa się hinduizm, co oznacza „wieczne prawo” lub „wieczna ścieżka”?
A) Dharmashastra B) Droga Brahmana C) Sanātana Dharma D) Vedanta
- 12. Która z poniższych opcji NIE jest jedną z głównych tradycji w hinduizmie?
A) Szaiwizm B) Waisznawizm C) Szaktizm D) Dżinizm
- 13. Które teksty filozoficzne są uważane za jedne z najstarszych zachowanych w Indiach?
A) Mahabharata B) Upaniszady C) Ramajana D) Wedy
- 14. Które pojęcie odnosi się do cyklu narodzin, śmierci i odrodzenia w filozofii indyjskiej?
A) Karma B) Samsara C) Dharma D) Moksha
- 15. Co oznacza słowo 'dharma' w kontekście hinduizmu?
A) Cykl narodzin i śmierci B) Obowiązek lub sprawiedliwość C) Nienawiść D) Wyzwolenie z reinkarnacji
- 16. Która indyjska koncepcja filozoficzna kładzie nacisk na nienawiść?
A) Samsara B) Dharma C) Ahimsa D) Karma
- 17. Jakie jest pojęcie oznaczające wiarygodne źródła wiedzy w filozofii indyjskiej?
A) Atman B) Brahman C) Pramana D) Sunyata
- 18. Który nurt filozoficzny rozkwitł w okresie nowożytnym za sprawą takich filozofów jak Raghunatha Siromani?
A) Vedanta B) Navya-Nyāya C) Yoga D) Samkhya
- 19. Do jakiego imperium rozprzestrzeniła się myśl hinduska w Azji Południowo-Wschodniej?
A) Imperium Maurjów B) Imperium Srivijaya C) Imperium Mogołów D) Imperium Gupta
- 20. Który tekst jest związany z filozofią miłości w literaturze indyjskiej?
A) Ramajana B) Arthashastra C) Kama Sutra D) Upaniszady
- 21. Który filozof sformułował odpowiedź w tradycji dżinizmu w okresie nowożytnym?
A) Jayarama Pancanana B) Yashovijaya C) Raghunatha Siromani D) Mahadeva Punatamakara
- 22. Które koncepcje filozoficzne obejmują badania nad metafizyką, w tym nad Brahmanem i Atmanem?
A) Ontologia B) Epistemologia C) Filozofia polityczna D) Aksjologia
- 23. Który tekst jest powiązany z filozofią polityczną w literaturze indyjskiej?
A) Upaniszady B) Kama Sutra C) Arthashastra D) Ramajana
- 24. Ilu głównych nurtów filozofii hinduizmu, w tradycji ortodoksyjnej, istnieje?
A) Pięć B) Siedem C) Cztery D) Sześć
- 25. Która szkoła jest znana ze swojego nacisku na medytację i wyzwolenie?
A) Vaisheshika B) Nyaya C) Mīmāṃsā D) Joga
- 26. Który z poniższych tekstów jest najważniejszym dziełem szkoły jogi?
A) Samkhyakarika B) Nyaya Sutras (Aforyzmy Logiki) C) Vedanta Sutras (Aforyzmy Wedanty) D) Yoga Sutras (Aforyzmy Jogi)
- 27. Które z rodzajów wiedzy (pramana) nie są akceptowane przez epistemologię szkoły Samkhya?
A) Śabda (słowo/świadectwo) B) Anumāṇa (wnioskowanie) C) Upamāṇa (porównanie) D) Pratyakṣa (poznanie bezpośrednie)
- 28. W którym okresie obowiązywała podział na sześć ortodoksyjnych szkół?
A) Okres wedyjski B) Okres Maurjów C) Okres średniowiecza D) Okres Gupta
- 29. Która ze szkół przetrwała do XVII wieku pod nazwą Navya Nyaya?
A) Samkhya B) Vaisheshika C) Mīmāṃsā D) Nyaya
- 30. Który tekst jest związany z rozwojem szkoły Samkhya w okresie średniowiecza?
A) Bhagavad Gita B) Sāṁkhyapravacana Sūtra C) Upaniszady D) Rigveda
- 31. Do jakiej szkoły filozoficznej należały zasady, które zostały włączone do jogi i wedanty?
A) Mīmāṃsā B) Nyaya C) Samkhya D) Vaisheshika
- 32. Która z poniższych szkół filozofii indyjskiej jest szkołą nieortodoksyjną?
A) Buddyzm B) Nyaya C) Yoga D) Vedanta
- 33. O czym szkoła Nyāya argumentuje w swoich debatach filozoficznych?
A) O koncepcji karmy B) O autorytecie Wed C) O istnieniu Boga-stwórcy (Ishvara) D) O istnieniu atomów
- 34. Która szkoła filozofii jest znana ze swojego naturalistycznego podejścia i atomizmu?
A) Nyāya B) Vaiśeṣika C) Mīmāṃsā D) Yoga
- 35. Którą dodatkową kategorię późniejsi przedstawiciele szkoły Vaiśeṣika dodali do pierwotnych sześciu kategorii (padārthas)?
A) Buddhi (intelekt) B) Abhava (nieistnienie) C) Chitta (substancja umysłu) D) Karma (czyn)
- 36. Który uczony w dziedzinie Mīmāṃsā jest znany ze swoich prac z VII wieku?
A) Kumārila Bhaṭṭa B) Udayana C) Prabhākara D) Śrīdhara
- 37. Która szkoła filozoficzna została wpłynięta przez Mīmāṃsā, znany również jako Uttara-Mīmāṃsā?
A) Vaiśeṣika B) Yoga C) Vedanta D) Nyāya
- 38. Która z odgałęzień filozofii Wedanty kładzie nacisk na kwalifikowany monizm?
A) Bhedabheda B) Advaita C) Dvaita D) Vishishtadvaita
- 39. Które z odłamów filozofii Wedanty jest związane z ruchem bhakti?
A) Vishishtadvaita, ze względu na nacisk na oddanie. B) Bhedabheda C) Dvaita D) Advaita
- 40. Który z poniższych tekstów NIE jest częścią Prasthanatrayi?
A) Brahma Sutry B) Główne Upaniszady C) Bhagavad Gita D) Ramajana
- 41. Które pojęcie odnosi się do indywidualnej duszy w filozofii Wedanty?
A) Prakriti B) Samsara C) Ātman D) Brahman
- 42. Czym jest Prakriti w filozofii Wedanty?
A) Świat empiryczny B) Indywidualna dusza C) Cykl reinkarnacji D) Ostateczna rzeczywistość
- 43. Który ze szkół szaiwizmu został założony przez Lakulishę około II wieku naszej ery?
A) Pratyabhijña B) Paśupata C) Śaiva Siddhānta D) Raseśvara
- 44. Z jaką formą szaiwizmu związana jest szkoła Pratyabhijña?
A) szaiwizm związany z filozofią merkuryalną B) aszetyczny szaiwizm C) dualistyczny szaiwizm D) niedualistyczna tantra szaiwistyczna
- 45. Która uczelnia jest znana ze swoich badań nad rtęcią?
A) Śaiva Siddhānta B) Pratyabhijña C) Raseśvara D) Pāṇini Darśana
- 46. Filozofia dżinizmu jest częścią której tradycji?
A) Wieda B) Śramaṇa C) Szaivizm D) Buddyzm
- 47. Które z poniższych pojęć jest wspólne dla dżinizmu, hinduizmu i buddyzmu?
A) Pāṇini Darśana B) Raseśvara C) Karma D) Pratyabhijña
- 48. Kto jest uważany za ważną postać w rozwoju jainistycznej myśli filozoficznej?
A) Mahavira B) Lakulisha C) Pāṇini D) Utpaladeva
- 49. Która filozofia wywodzi się z ruchu śramana i neguje koncepcję atmana?
A) Śaiva Siddhānta B) Dżinizm C) Buddyzm D) Cārvāka
- 50. Jakie jest główne zagadnienie filozofii buddyjskiej?
A) Zrozumienie prawd metafizycznych. B) Osiągnięcie bogactwa materialnego. C) Ustalenie stałej tożsamości osobistej. D) Oswobodzenie od cierpienia (dukkha).
- 51. Które z kluczowych koncepcji buddyzmu krytykuje utrwaloną tożsamość osobistą?
A) Vijnapti-matra (tylko świadomość) B) Anatta (brak trwałego "ja") C) Shunyata (pustka) D) Dukkha (cierpienie)
- 52. Do jakiej tradycji filozoficznej Dignāga wniósł wkład w filozofii indyjskiej?
A) „Rewolucja metafizyczna”. B) „Spadek logiki”. C) „Przełom epistemologiczny”. D) „Przebudzenie duchowe”.
- 53. Która szkoła Pramāṇa promowała złożoną formę epistemologii i logiki buddyjskiej?
A) Szkoła Vedanta. B) Szkoła Dignāga. C) Szkoła Nyaya. D) Szkoła Samkhya.
- 54. Który filozof szkoły Yogacara z Azji Wschodniej przyczynił się do nowych osiągnięć w buddyzmie?
A) Sakya Pandita B) Dharmakirti C) Xuanzang D) Nagarjuna
- 55. Który chiński modernistka odegrał ważną rolę w rozwoju nowoczesnego buddyzmu?
A) Konfucjusz B) Mencjusz C) Taixu D) Laozi
- 56. Która forma buddyzmu była inspirowana przez psychologię zachodnią?
A) Buddyzm Czystej Krainy B) Buddyzm zachodni C) Buddyzm Zen D) Buddyzm Theravada
- 57. Na czym skupia się ruch Vipassana?
A) Wiara w zjawiska nadprzyrodzone B) Ceremonie o charakterze rytualnym C) Odrzucenie wszystkich form buddyzmu D) Praktyki medytacji uważności
- 58. Która z form współczesnego buddyzmu jest znana jako 'buddyzm dla życia ludzkiego'?
A) Tibetanski buddyzm wadżrajana B) Buddyzm therawada C) Japoński zen-buddyzm D) Chiński buddyzm humanistyczny
- 59. Kto jest uważany za założyciela sikhizmu?
A) Guru Nanak B) Swami Vivekananda C) Mahatma Gandhi D) Ram Mohan Roy
- 60. Jaki jest główny święty tekst sikhizmu?
A) Guru Granth Sahib B) Tripitaka C) Bhagavad Gita D) Upaniszady
- 61. Które pojęcie w filozofii sikhijskiej podkreśla nieustanną duchową medytację nad imieniem Boga?
A) Simran B) Dharma C) Seva D) Advaita Vedanta
- 62. Na czym polega pojęcie „Seva” w sikhizmie?
A) Bezinteresowna służba B) Ofiara rytualna C) Medytacja D) Życie monastyczne
- 63. Które z poniższych opcji nie jest jednym z trzech filarów sikhizmu?
A) Mnisztwo B) Naam Japna C) Kirat Karo D) Vand Chakko
- 64. Kim była kluczowa postać w ruchu Brahmo Samaj?
A) Ram Mohan Roy B) Swami Vivekananda C) Guru Nanak D) Mahatma Gandhi
- 65. Którą filozofię Swami Vivekananda pomógł spopularyzować na Zachodzie?
A) Mohizm B) Advaita Vedanta C) Konfucjanizm D) Legalizm
- 66. Który ruch został zainicjowany przez Ram Mohan Roy?
A) Arya Samaj B) Towarzystwo Teozoficzne C) Rashtriya Swayamsevak Sangh D) Brahmo Samaj
- 67. Kim był współczesny interpretator i obrońca dżinizmu?
A) Swami Vivekananda B) Mahatma Gandhi C) Ram Mohan Roy D) Virchand Gandhi
- 68. Która dynastia była świadkiem wprowadzenia buddyzmu do Chin?
A) Imperium Mogołów B) Dynastia Han C) Imperium Maurjów D) Dynastia Zhou
- 69. Jak nazywa się chiński nurt filozoficzny, który kładzie nacisk na harmonię z Tao?
A) Konfucjanizm B) Legalizm C) Daoizm D) Mohizm
- 70. Który z chińskich nurtów filozoficznych jest znany ze swojego nacisku na ścisłe zasady i kontrolę państwową?
A) Mohizm B) Legalizm C) Konfucjanizm D) Daoizm
- 71. Jak nazywa się jeszcze konfucjanizm?
A) Ruizm B) Buddyzm C) Daoizm D) Legalizm
- 72. Która zasada jest uważana za podstawę wartości konfucjańskich?
A) Nirwana B) Niebo (Tiān) C) Karma D) Dao
- 73. Jak nazywa się współczesne odrodzenie konfucjanizmu?
A) Nowy konfucjanizm B) Neo-konfucjanizm C) Klasyczny konfucjanizm D) Nowoczesny konfucjanizm
- 74. Jakie jest pojęcie odpowiadające 'filialnemu pobożności' w konfucjanizmie?
A) Lǐ (禮/礼) - etykieta, obyczajność B) Xiào (孝) - pobożność wobec rodziców C) Tiān (天) - niebo, natura D) Rén (仁) - dobroć, humanitaryzm
- 75. W którym kraju konfucjanizm stał się dominującą ideologią podczas dynastii Joseon?
A) Tajwan B) Korea C) Japonia D) Wietnam
- 76. Kim był kluczowa postać w szkole legalizmu, znany ze swojej pracy jako administrator i filozof polityczny?
A) Han Fei B) Shen Buhai C) Mozi D) Konfucjusz
- 77. Które państwo zostało przekształcone przez Shang Yanga w potęgę dominującą, która ostatecznie podbiła Chiny w 221 roku p.n.e.?
A) Wei B) Chu C) Qin D) Han
- 78. Który kierunek myśli został założony przez Mozi i jego uczniów?
A) Mohizm B) Daoizm C) Konfucjanizm D) Legalizm
- 79. Z jaką koncepcją filozofia Mohizmu jest najbardziej związana, podkreślając równy stosunek do wszystkich jednostek?
A) Taoistyczna spontaniczność B) Legalistyczny pragmatyzm C) Obiektywna troska D) Konfucjański rytuał
- 80. Jak nazywano główny tekst szkoły moizmu?
A) Han Feizi B) Analekty C) Mozi D) Dao De Jing
- 81. Która z cnót w taoizmie kładzie nacisk na działanie bez wysiłku?
A) Wu wei B) Ziran C) Spontaniczność D) Pu
- 82. Kiedy zaczęły się kształtować wczesne formy taoizmu?
A) W okresie dynastii Tang B) W IV wieku p.n.e. C) W okresie dynastii Han D) W I wieku n.e.
- 83. Kto jest uważany za założyciela szkoły naturalizmu, czyli doktryny Yin i Yang?
A) Zou Yan B) Laozi C) Konfucjusz D) Mozi
- 84. Jakie pojęcia He Yan i Wang Bi wykorzystali do opisania głębokiej natury Tao?
A) "Wu" (nicość, niebyć, negatyw) B) "Yin-yang" C) "Ziran" (naturalność) D) "Pu" (prostota)
- 85. Kim była kluczowa postać w ruchu Kokugaku w okresie Edo w Japonii?
A) Fukuzawa Yukichi B) Kitaro Nishida C) Nishi Amane D) Motoori Norinaga
- 86. Jak nazywa się oficjalna ideologia polityczna Korei Północnej?
A) Legalizm B) Juche C) Konfucjanizm D) Marksizm-leninizm
- 87. Który filozof przewidział, że Upaniszady będą miały wpływ na myśl zachodnią?
A) Carl Jung B) Watsuji Tetsurô C) Jean Gebser D) Arthur Schopenhauer
- 88. Które środowisko intelektualne w okresie Meiji promowało idee oświecenia europejskiego?
A) Nowy Konfucjanizm B) Kokugaku C) Meirokusha D) Szkoła Kyoto
- 89. Które dzieła niemieckiego filozofa zostały przetłumaczone na język chiński przez Yana Fu?
A) Immanuel Kant B) John Stuart Mill C) Georg Wilhelm Friedrich Hegel D) Friedrich Nietzsche
- 90. Który chiński filozof był pod wpływem pragmatyzmu Johna Deweya?
A) Mao Zedong B) Hu Shih C) Zhang Zhidong D) Xu Fuguan
- 91. Którego chińskiego przywódcy rewolucyjnego filozofia jest znana jako maoizm?
A) Sun Yat-sen B) Zhang Zhidong C) Mao Zedong D) Hu Shih
- 92. Który ruch w Chinach dążył do wprowadzenia zachodnich idei demokracji i republiki?
A) Nowa Konfucjanizm B) Ruch Czwartego Maja C) Krytyczny Buddyzm D) Szkoła Kyoto
- 93. Jakie były główne wpływy filozoficzne na nowy konfucjanizm w Chinach?
A) Buddyzm B) Daoizm C) Zachodni marksizm D) Tradycyjne myśli konfucjańskie
- 94. Zgodnie z tekstem, dlaczego w Azji nie istnieje jedna, spójna tradycja filozoficzna?
A) Ponieważ filozofie azjatyckie były tłumione przez wpływy zachodnie. B) W wyniku geograficznej izolacji. C) Ze względu na brak dokumentacji historycznej. D) Ponieważ różne, niezależne tradycje wchodziły ze sobą w interakcje na przestrzeni czasu.
- 95. Który filozof jest powszechnie znany z twierdzenia, że tylko języki grecki i niemiecki są odpowiednie do filozofowania?
A) Victoria S. Harrison B) Rein Raud C) Carine Defoort D) Martin Heidegger
- 96. Kto ukuł termin „zhexue” w 1873 roku?
A) Martin Heidegger B) Carine Defoort C) Nishi Amane D) Victoria S. Harrison
- 97. Który naukowiec popiera koncepcję filozofii jako 'rodziny', która obejmuje zarówno myśl zachodnią, jak i azjatycką?
A) Carine Defoort B) Victoria S. Harrison C) Rein Raud D) Ouyang Min
- 98. Kto sprzeciwia się tradycyjnemu, „rodzinnemu” podejściu do filozofii i proponuje bardziej elastyczną definicję?
A) Rein Raud B) Ouyang Min C) Victoria S. Harrison D) Carine Defoort
- 99. Jakie jest oryginalne określenie dla słowa 'zhexue'?
A) Ziran B) Tetsugaku C) Dao D) Dharma
|