 - 1. Filozofia nauki to gałąź filozofii, która bada podstawowe zasady i koncepcje leżące u podstaw badań naukowych. Bada naturę wiedzy naukowej, metody stosowane do zdobywania i weryfikowania tej wiedzy oraz założenia i implikacje teorii naukowych. Główne pytania w filozofii nauki obejmują naturę przyczynowości, rolę obserwacji i eksperymentów w tworzeniu teorii naukowych, rozróżnienie między korelacją a przyczynowością oraz granice wyjaśnienia naukowego. Filozofowie nauki badają również kwestie związane z etyką badań naukowych, relacjami między nauką a społeczeństwem oraz sposobami, w jakie wiedza naukowa jest kształtowana przez czynniki społeczne i kulturowe. Ogólnie rzecz biorąc, filozofia nauki ma na celu zapewnienie głębszego zrozumienia natury i znaczenia wiedzy naukowej oraz krytyczne zbadanie założeń i praktyk leżących u podstaw badań naukowych.
Który filozof jest często uważany za ojca współczesnej nauki?
A) Sokrates
B) Francis Bacon
C) Platon
D) Arystoteles
- 2. Na czym polega zasada, że prostsze wyjaśnienia są generalnie lepsze niż bardziej złożone?
A) Teoria Darwina
B) Prawa Newtona
C) Zasada Galileusza
D) Brzytwa Ockhama
- 3. Jaki termin opisuje stwierdzenie naukowe, którego fałszywość można udowodnić?
A) Prawo
B) Hipoteza
C) Teoria
D) Falsyfikowalny
- 4. Która gałąź filozofii bada naturę wiedzy naukowej?
A) Epistemologia
B) Etyka
C) Ontologia
D) Estetyka
- 5. Kto zaproponował teorię względności?
A) Isaac Newton
B) Albert Einstein
C) Niels Bohr
D) Galileo Galilei
- 6. Jak nazywa się badanie natury rzeczywistości?
A) Etyka
B) Epistemologia
C) Metafizyka
D) Estetyka
- 7. Która koncepcja odnosi się do idei, że wiedza naukowa jest niepewna i podlega zmianom?
A) Fallibilizm
B) Eternalism
C) Związek przyczynowy
D) Determinizm
- 8. Kto wprowadził pojęcie falsyfikacji w nauce?
A) Karl Popper
B) John Stuart Mill
C) Immanuel Kant
D) Thomas Kuhn
- 9. Który naukowiec zaproponował heliocentryczny model Układu Słonecznego?
A) Tycho Brahe
B) Mikołaj Kopernik
C) Johannes Kepler
D) Galileo Galilei
- 10. Jak nazywa się ogólna zasada rządząca zachowaniem naturalnego lub sztucznego systemu?
A) Hipoteza
B) Model
C) Prawo
D) Teoria
- 11. Jak Kuhn określił zbiór przekonań i praktyk podzielanych przez społeczność naukową?
A) Hipoteza
B) Paradygmat
C) Teoria
D) Dane empiryczne
- 12. Jak nazywa się proces porównywania dwóch lub więcej alternatywnych hipotez?
A) Walidacja modelu
B) Wzajemna weryfikacja
C) Eksperymentowanie
D) Testowanie hipotez
- 13. Jak nazywa się logiczny proces dochodzenia do konkretnej prawdy na podstawie ogólnych przesłanek?
A) Uprowadzenie
B) Sylogizm
C) Indukcja
D) Odliczenie
- 14. Jak nazywa się błąd polegający na opieraniu się na niepotwierdzonych dowodach i świadectwach w celu wyciągnięcia naukowych wniosków?
A) Odwołanie do autorytetu
B) Błąd anegdotyczny
C) Błąd słomianego człowieka
D) Argument ad hominem
- 15. Jak nazywa się proces, w którym wiedza naukowa jest rozpowszechniana i zatwierdzana przez społeczność naukową?
A) Wzajemna weryfikacja
B) Stronniczość publikacji
C) Błąd potwierdzenia
D) Powtarzalność
- 16. Jak nazywa się stronniczość w badaniach naukowych, w których badacze nieumyślnie wypaczają wyniki, aby dopasować je do swoich oczekiwań?
A) Błąd potwierdzenia
B) Błąd próbkowania
C) Stronniczość obserwatora
D) Stronniczość publikacji
- 17. Kto zaproponował, że rewolucje naukowe następują poprzez zmiany paradygmatów?
A) Karl Popper
B) Michel Foucault
C) Paul Feyerabend
D) Thomas Kuhn
- 18. Jaki jest pogląd, że znacząca wiedza powstaje z doświadczenia zmysłowego i obserwacji?
A) Idealizm
B) Racjonalizm
C) Pragmatyzm
D) Empiryzm
- 19. Która perspektywa opowiada się za traktowaniem całego systemu, a nie jego części w analizie naukowej?
A) Redukcjonizm
B) Holizm
C) Dualizm
D) Monizm
- 20. Jaka jest zasada, że hipotezy naukowe muszą być testowalne i falsyfikowalne?
A) Niezawodność
B) Błąd potwierdzenia
C) Induktywizm
D) Fałszywość
- 21. Jaki termin opisuje naukowy projekt eksperymentalny, w którym ani badacze, ani uczestnicy nie wiedzą, która grupa otrzymuje leczenie?
A) Kontrolowane placebo
B) Podwójnie ślepa próba
C) Przekrój
D) Kohorta
- 22. Kto sformułował teorię ewolucji poprzez dobór naturalny?
A) Thomas Hunt Morgan
B) Alfred Russel Wallace
C) Karol Darwin
D) Gregor Mendel
- 23. Jak nazywa się rozumowanie od konkretnych przypadków do ogólnej zasady?
A) Indukcja
B) Uprowadzenie
C) Odliczenie
D) Sylogizm
- 24. Który filozof zaproponował cztery przyczyny jako wyjaśnienie zjawisk naturalnych?
A) Locke
B) Arystoteles
C) Kartezjusz
D) Hume
|