- 1. Banany, niegdyś tropikalny owoc pochodzący z Azji Południowo-Wschodniej, przekształciły się w globalny podstawowy owoc na przestrzeni wieków ze względu na zbieg czynników, w tym ich wartość odżywczą, wszechstronność i ewolucję praktyk rolniczych. Ich podróż rozpoczęła się od wczesnej uprawy dzikich bananów, które były selektywnie hodowane ze względu na ich rozmiar i słodycz, co doprowadziło do powstania banana Cavendish, który ostatecznie zdominował rynek międzynarodowy. Założenie plantacji kolonialnych na Karaibach i w Ameryce Łacińskiej w XIX wieku ułatwiło masową produkcję i dystrybucję, zwłaszcza do Ameryki Północnej i Europy, gdzie owoce stały się popularne ze względu na wygodę i przenośność. Pojawienie się chłodnictwa i ulepszonych metod transportu jeszcze bardziej ugruntowało status bananów jako owoców całorocznych, umożliwiając globalny handel i dostęp do konsumentów z dala od ich tropikalnego pochodzenia. Wraz ze wzrostem świadomości społecznej na temat ich korzyści zdrowotnych - wysokiej zawartości potasu, niskiej liczby kalorii i szybkiego zastrzyku energii - banany wyrzeźbiły niszę w dietach na całym świecie. Co więcej, banan stał się podstawą śniadania, przekąską i składnikiem różnych kuchni, co przyczyniło się do jego integracji z codziennym życiem. Jednak ten globalny sukces nie jest pozbawiony wyzwań; nadmierne poleganie na jednym typie - głównie Cavendish - sprawiło, że łańcuch dostaw bananów jest podatny na choroby i szkodniki. Niemniej jednak banany pozostają ukochanym owocem we wszystkich kulturach, symbolizując dostępność, odżywianie i złożoną interakcję rolnictwa, ekonomii i globalizacji.
W jakim klimacie rozwijają się banany?
A) Pustynia
B) Tropikalny
C) Umiarkowany
D) Arktyka
- 2. Który kraj jest jednym z największych producentów bananów?
A) Norwegia
B) Mongolia
C) Kanada
D) Indie
- 3. Która odmiana bananów jest najczęściej eksportowana?
A) Red Dacca
B) Gros Michel
C) Cavendish
D) Lady Finger
- 4. Jaka choroba znacząco wpłynęła na produkcję bananów w latach 50. ubiegłego wieku?
A) Więdnięcie bakteryjne
B) Zgnilizna korony
C) Zaraza Fusarium
D) Choroba panamska
- 5. Na którym kontynencie po raz pierwszy zaczęto uprawiać banany?
A) Afryka
B) Europa
C) Ameryka Południowa
D) Azja
- 6. W jaki składnik odżywczy banany są szczególnie bogate?
A) Potas
B) Wapń
C) Żelazo
D) Witamina C
- 7. Który popularny deser zawiera banany jako główny składnik?
A) Szarlotka
B) Pudding bananowy
C) Szewc brzoskwiniowy
D) Clafoutis wiśniowe
- 8. Jakie wyzwania środowiskowe stoją przed uprawą bananów?
A) Pustynnienie
B) Odsalanie
C) Przełowienie
D) Wylesianie
- 9. Która firma jest znana z marki mrożonych bananów?
A) Dole
B) Nestle
C) General Mills
D) Kraft
- 10. W którym regionie znajduje się rodzime siedlisko bananowca?
A) Europa Północna
B) Azja Południowo-Wschodnia
C) Afryka Środkowa
D) Ameryka Północna
- 11. Jaka część banana jest zazwyczaj zjadana?
A) Korzenie
B) Kwiat
C) Liście
D) Owoce
- 12. Jaki jest powszechny sposób przygotowywania bananów do spożycia?
A) Pieczenie
B) Peeling
C) Wrzenie
D) Smażenie
- 13. Banany należą do jakiej rodziny roślin?
A) Solanaceae
B) Cucurbitaceae
C) Arecaceae
D) Musaceae
- 14. Ile kalorii jest w średni banan?
A) 200
B) 150
C) 105
D) 50
- 15. Który stan USA jest znany z uprawy bananów?
A) Teksas
B) Hawaje
C) Kalifornia
D) Floryda
- 16. Jaka jest powszechna choroba dotykająca bananowce?
A) Zgnilizna korzeni
B) Fusarium więdnie
C) Mączniak prawdziwy
D) Kędzierzawość liści brzoskwini
- 17. Który kraj jest znany jako główny importer bananów?
A) Meksyk
B) Kostaryka
C) Kolumbia
D) Stany Zjednoczone
- 18. Kto spopularyzował termin "republika bananowa"?
A) F. Scott Fitzgerald
B) Ernest Hemingway
C) O. Henry
D) Mark Twain
- 19. Które imperium miało kluczowe znaczenie dla rozpowszechnienia bananów w tropikach?
A) Imperium Osmańskie
B) Imperium arabskie
C) Imperium Brytyjskie
D) Imperium Rzymskie
- 20. Jaki aspekt bananów sprawia, że są one atrakcyjne na eksport?
A) Unikalny profil smakowy
B) Wysoki popyt i niskie koszty
C) Niska zawartość składników odżywczych
D) Wysokie wskaźniki psucia się
- 21. Jaka jest naukowa nazwa banana?
A) Cytrusy
B) Plantago
C) Cavendish
D) Musa
- 22. Która organizacja reguluje międzynarodowe standardy handlu bananami?
A) WHO (Światowa Organizacja Zdrowia)
B) FAO (Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa)
C) WTO (Światowa Organizacja Handlu)
D) UNICEF
- 23. Jakie jest znaczenie gospodarcze bananów na świecie?
A) Luksusowy towar
B) Tylko uprawy sezonowe
C) Minimalny wpływ na rynek
D) Główny eksport produktów rolnych
- 24. Jaki jest główny problem zdrowotny związany z produkcją bananów?
A) Sztuczny aromat
B) Modyfikacja genetyczna
C) Zawartość cukru
D) Stosowanie pestycydów
- 25. Jaki ważny czynnik wpływa na ceny bananów?
A) Nazwa odmiany
B) Podaż i popyt
C) Rozmiar bananów
D) Kolor bananów
- 26. W którym miesiącu obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Banana?
A) Styczeń
B) Sierpień
C) Luty
D) Kwiecień
- 27. Dlaczego United Fruit Company miała znaczącą władzę w Ameryce Łacińskiej?
A) Własność ziemi i wpływy polityczne
B) Wspieranie praw pracowniczych
C) Inicjatywy środowiskowe
D) Wkład w kulturę
- 28. Która odmiana banana jest uważana za banana do gotowania?
A) Burro
B) Lady Finger
C) Cavendish
D) Babka
- 29. Która kuchnia kulturowa charakteryzuje się bananami?
A) Karaiby
B) Nordycki
C) Bliski Wschód
D) Morze Śródziemne
- 30. Który kraj jest największym eksporterem bananów?
A) Kolumbia
B) Ekwador
C) Filipiny
D) Kostaryka
- 31. Banany są klasyfikowane jako jaki rodzaj owoców?
A) Pome
B) Orzech
C) Drupe
D) Berry
- 32. W której dekadzie banan Cavendish stał się dominujący na światowych rynkach?
A) 1950s
B) 1930s
C) 1940s
D) 1960s
- 33. Jaką rolę odegrały linie kolejowe w handlu bananami?
A) Ulepszone techniki uprawy
B) Obniżone koszty produkcji
C) Podwyższone cła na import
D) Ułatwiony transport
- 34. Co sprawiło, że monokultura bananów stała się problemem?
A) Erozja gleby przez korzenie
B) Nadmierna populacja bananowców
C) Zwiększone zapotrzebowanie na wodę
D) Brak różnorodności genetycznej
- 35. Która firma słynie z produktów o smaku bananowym?
A) Chiquita
B) Tropicana
C) Dole
D) Del Monte
- 36. Co jest często dodawane do bananów w celu zakonserwowania ich podczas transportu?
A) Gaz etylenowy
B) Dwutlenek węgla
C) Azot
D) Ozon
- 37. W którym roku banany stały się znaczącym produktem eksportowym?
A) Koniec XIX wieku
B) Koniec XX wieku
C) Połowa XVIII wieku
D) Początek XX wieku
|